Obserwatorium Astronomiczne w Olsztynie zlokalizowano w przekształconej wieży ciśnień wzniesionej w 1897 roku. Wieża stoi na wzgórzu św. Andrzeja, najwyższym – 143 m n.p.m. – wzniesieniu dawnego Olsztyna. Obserwatorium zostało otwarte 13 października 1979 i prowadzi pokazy nocnego nieba przy bezchmurnych warunkach. Z tarasu można zobaczyć panoramę Olsztyna.
Historia i lokalizacja
Wieża ciśnień z końca XIX wieku posłużyła jako konstrukcja dla placówki astronomicznej. Wysokie położenie na wzgórzu św. Andrzeja wyróżnia miejsce wśród punktów widokowych w mieście. Otwarcie obserwatorium w 1979 roku przekształciło obiekt użyteczny w miejsce badań i popularyzacji astronomii.
Jakie sprzęty i pracownie są w obserwatorium?
Na tarasie stoją teleskopy marki Zeiss oraz urządzenia do fotografii astronomicznej. Do wykonywania zdjęć ciał niebieskich używane są astrokamery o parametrach 60/270 i 56/250. Sprzęt tarasowy obejmuje także reflektory i refraktory o różnych parametrach:
- 2 reflektory 150/2250
- 2 refraktory 63/840
- refraktor 100/1000
- refraktor 80/1200
W kopule głównym instrumentem jest Coude Refraktor o średnicy 150 mm i ogniskowej 2250 mm. Teoretyczna granica obserwacji tego teleskopu to 13 wielkości gwiazdowej, lecz w warunkach miejskich praktyczna granica wynosi około 10 magnitudo. Do tego teleskopu zamocowane są dwie astrokamery o średnicy 60 mm i ogniskowej 270 mm.
Obserwatorium dysponuje także teleskopem Meade LX 200 ze światłosiłą 1:6,3, obiektywem o średnicy 8,25 cala (około 21 cm) i efektywną ogniskową 132 cm. Konstrukcja Schmidt-Cassegrain tego instrumentu nadaje się do obserwacji obiektów rozciągłych — Księżyca, planet, komet, mgławic, gromad gwiazd i galaktyk.
Jakie pracownie funkcjonują w obiekcie?
Pracownia służby czasu wyposażona jest w zegar radiowy odbierający sygnały czasu słonecznego. Czas gwiazdowy wskazuje zegar wahadłowy Shortta, uznawany za najdokładniejszy zegar wahadłowy wykonany ręką człowieka. W pracowni znajdują się także chronometry morskie oraz chronograf.
Pracownia promieniowania kosmicznego posiada liczniki Geigera-Müllera oraz detektor Conversiego, służący do rejestracji cząstek promieniowania o energii około 1 GeV. W wyposażeniu są też teleskop promieniowania kosmicznego i licznik scyntylacyjny.
W obiekcie działa pracownia analizy widmowej; w dostępnych informacjach nie podano szczegółów jej wyposażenia ani zakresu badań.
Informacje praktyczne
- Adres: Żołnierska 13, 10-558 Olsztyn — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: pn–nd 9:30–18:00
- Telefon: +48896500440
- Strona internetowa: planetarium.olsztyn.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,6 (1 227 opinii)
